گفتگو با دکتر نصيري درباره مرحوم ايت الله مجتهدي

يادي از مرد خدا، مرحوم ايت الله مجتهدي، بهانه اي بود تا با دکتر محمدمهدي نصيري، مدير محترم اين محيط آکنده از اخلاق و معنويت به گفت و گو بنشينيم.

با تشکر از شما که براي انجام اين گفت و گو وقت خود را در اختيار ما قرار داديد. لطفا براي شروع بحث بفرماييد که چطور شد حضرت ايت الله مجتهدي به فکر تأسيس يک مدرسه علميه افتادند؟

دکتر نصيري: ايشان بعد از اتمام دروس در قم به تهران بازميxadگردند. در تهران با مرحوم شيخ حسين زاهد آشنا ميxadشوند. مرحوم زاهد به تربيت جمعي از طلبهxadها مشغول بودند.ايت الله مجتهدي به مرحوم زاهد در تدريس دروس سطح و تفسير کمک ميxadنمودند و بعد از رحلت ايشان، شاگردان مرحوم زاهد به حضرت ايت الله مجتهدي رجوع کردند.

ايت الله مجتهدي .....

---

يادي از مرد خدا، مرحوم ايت الله مجتهدي، بهانه اي بود تا با دکتر محمدمهدي نصيري، مدير محترم اين محيط آکنده از اخلاق و معنويت به گفت و گو بنشينيم.

با تشکر از شما که براي انجام اين گفت و گو وقت خود را در اختيار ما قرار داديد. لطفا براي شروع بحث بفرماييد که چطور شد حضرت ايت الله مجتهدي به فکر تأسيس يک مدرسه علميه افتادند؟

دکتر نصيري: ايشان بعد از اتمام دروس در قم به تهران بازميxadگردند. در تهران با مرحوم شيخ حسين زاهد آشنا ميxadشوند. مرحوم زاهد به تربيت جمعي از طلبهxadها مشغول بودند.ايت الله مجتهدي به مرحوم زاهد در تدريس دروس سطح و تفسير کمک ميxadنمودند و بعد از رحلت ايشان، شاگردان مرحوم زاهد به حضرت ايت الله مجتهدي رجوع کردند.

ايت الله مجتهدي در مسجد ملا جعفر اقدام به برگزاري کلاسهاي خود مي کنند. کم کم با رونق گرفتن اين کلاسxadها مدرسه علميه تأسيس ميxadشود.

تاکنون افراد مختلفي در اين مدرسه تحصيل نمودهxadاند. برخي از مشاهير آنان را براي ما بفرماييد.

دکتر نصيري: با توجه به عنايات و توجهات جدي حضرت ايت الله مجتهدي، بسياري از افرادي که تا کنون مقاطع مختلف تحصيلي را گذراندهxadاند چهرهxadهاي موفق و مؤثري شدهxadاند؛ از آن جمله ميxadتوان افراد ذيل را نام برد:

- استادان حوزه: حضرات ايات خرازي، استادي، حجه الاسلام و المسلمين جاودان؛

- ائمه جمعه: حجج اسلام ناصري(امام جمعه شهرکرد)، کازروني(امام جمعه کرج)و...؛

- ائمه جماعات: حجج اسلام اوسطي، ارفع، حبيبي و ...؛

- رجال سياسي: حجه الاسلام ناطق نوري، دکتر حداد عادل، دکتر حبيبي.

به اين بزرگواران کليه فرزندان مقام معظم رهبري را اضافه نماييد که دو تن از ايشان در حال حاضر از استادان مدرسه به شمار ميxadايند. به طور کلي طلاب اين مدرسه در داخل و خارج کشور( به عنوان کاردار فرهنگي و اعضاي سفارت خانه ها) شهره و زبانزد خاص و عام هستند.

رابطه متقابل مرحوم مجتهدي با طلاب چگونه بود؟

دکتر نصيري: ايت الله مجتهدي تمام روابط خود را بر محور محبت تنظيم کرده بود و خود را پدر دوم طلاب ميxadدانست؛ از همين رو همان حساسيتها و نگرانيهايي که يک پدر براي پيشرفت فرزندش دارد در رفتار ايشان نسبت به طلاب قابل مشاهده بود.

مقيد بودند که طلاب را به طور مرتب ببينند و آنها هميشه در مرئي و منظر ايشان باشند. کارکرد ديگر کلاسهاي عمومي علاوه بر بيان مطالب اخلاق و تربيتي همين بود. با اين کلاسها و پيگيريهايي که داشتند حضور طلاب را در مدرسه مديريت مي کردند.

گاهي شنيدهxadايم که ايت الله مجتهدي صرفا با نگاه کردن به چهره بعضي طلاب آنها را از مدرسه اخراج ميxadکردند و حتي در ميان اين افراد سرکرده گروه فرقان که دستش به خون پاک شهيد مطهري آلوده شد نيز ديده ميxadشود. ايا اين مطلب صحت دارد؟

دکتر نصيري: ايشان در جذب و گزينش طلبه خيلي حساسيت داشتند و ميxadفرمودند که من بايد طلبه را ببينم؛ زيرا معتقد بودند روحاني و طلبه و کسي که ميxadخواهد علوم اسلامي را بياموزد و سپس آن را تدريس و تبليغ کند بايد از حيث ظاهري هم مطلوب باشد. اگر يک طلبه ظاهري متين و جذاب نداشته باشد از توفيقات طلبگي ايشان کاسته ميxadشود. ايشان در کنار آن تأکيد ميxadکردند من اصلا دنبال زيبايي ظاهري نيستم و حتي اگر روزي بلال حبشي به اين مدرسه بيايد ما او را طلبه ميxadکنيم. ما دنبال نور هستيم. انساني که ميxadخواهد در مسير دين حرکت کند بايد نوراني باشد و جذابيت نوراني داشته باشد تا بتواند در عمق دلها اثر گذار شود.

درباره آقاي گودرزي،سرکرده گروه فرقان، هم مطلب فوق صحت دارد. او طلبه يکي از مدارس اطراف بود که به اين مدرسه منتقل شده بود. ايت الله مجتهدي از رفتار او در مدرسه خيلي ناراحت بودند. تا اينکه روزي به او مي فرمايند:«از اين مدرسه بايد بروي، اي منافق!». جالب است که ايشان براي او از تعبير منافق استفاده کرده بودند. او از اين مدرسه رفت.

حضرت ايت الله مجتهدي درباره چه اموري بيشتر براي طلاب تأکيد ميxadکردند؟

دکتر نصيري: ايشان خيلي روي روش چهره به چهره تأکيد داشتند. سعي مي کردند که بدون واسطه با افراد صحبت نموده و مسائل اخلاق را به آنان منتقل کنند.

ايشان در وهله اول بر نماز اول وقت و جماعت خيلي تأکيد داشتند و خودشان نيز نسبت به آن مقيد بودند. ميxadفرمودند که من حتي اگر به مسافرت هم بروم در نماز جماعت حاضر مي شوم. علاوه بر آن خيلي بر تهجد، شب زندهداري تأکيد داشتند و رمز موفقيت طلاب را تهجد مي دانستند تا جايي که مي فرمودند اگر طلبه اي اهل نماز شب نباشد موفق نخواهد شد.

موضوع مورد تأکيد بعدي ايشان توسل بود. ايشان ميxadفرمودند با توسل به امام زمان و معصومين عليهم السلام و خصوصا سيدالشهدا عليه السلام است که يک طلبه ميxadتواند موفق بشود.

نکته ديگري که شايد از امتيازات ايشان بود که ميxadفرمودند يک طلبه بايد رگ عوامي داشته باشد.نبايد درس و بحث و موقعيت علمي براي يک طلبه مانع و حجاب در امور عبادي و وظايف طلبگي بشود.يک طلبه در کنار بحثهاي جدي طلبگي بايد تواضع و فروتني داشته باشد و وظايف عبادي اش را به بهانه عالم شدن ترک نکند همان طور که عوام نسبت به اين امور مقيدند.

ايشان درباره کدام منابع اخلاقي توجه ويژهاي داشتند و آن را به طلاب توصيه مي کردند؟

دکتر نصيري: ايشان خيلي به مطالعه کتاب معراج السعاده تأکيد مي کردند و مقيد بودند که در کلاسهايشان بخشي از اين کتاب قرائت شود و درباره آن فراز توضيح مي دادند.

به نظر شما رمز موفقيت و محبوبيت ايشان نزد مردم و طلاب چه بود؟

دکتر نصيري: متأسفانه در اين ايام، به اين مطلب کمتر پرداخته شد. به نظر بنده مهمترين عامل اخلاص ايشان در عمل بود. ايشان همه چيز را قربه الي الله انجام مي داد و مطلقا اهل تظاهر و فريب ديگران نبود و تنها تکليف شرعي خويش را دنبال مي نمودند.

نکته دوم ساده زيستي و بي تکلف بودن ايشان بود. ايت الله مجتهدي از دنيا در حالي استفاده مي کردند که آن را به خدمت خود درآورده بودند نه اينکه خود در خدمت آن قرار گرفته باشند.

عامل سوم نوع دوستي و مهرباني آن مرحوم بود. ايشان مقيد بودند در حد امکان و توان با مردم، مؤمنان و همه آنا که با ايشان ارتباط داشتند رابطهxadاي متقابل برقرار کنند. اين رابطه به شکل احوالپرسي تلفني، عيادت، حضور در مجالس عزاي ايشان و ...جلوهxadگر مي شد.

ويژگي بعدي ساده و بي تکلف صحبت کردن بود. ايشان با زبان مردم صحبت مي نمود و مطالب علمي را در قالبهاي ساده و با تشبيهات خوب همراه با خاطراتي از گذشته و عالمان پيشين بيان مي کردند و سعي داشتند به زبان همه کس فهم صحبت کنند. و بسياري ويژگيهاي ديگر که مجال طرح آنها در اينجا نيست.

بعد از رحلت ايت الله مجتهدي ايا امور مدرسه دچار اختلال نشد؟

دکتر نصيري: هرچند فقدان ايشان ضايعهxadاي جدي بود ولي به حسب انجام وظيفه و با توجه به روالي که در دو سال گذشته که ايشان کسالت داشتند همه استادان کلاسهاي خود را به طور مرتب اداره مي کنند و کلاسهاي عمومي را که آن بزرگوار خود عهده دار تدريس بودند الآن با بقيه استادان و با همان حساسيتها و پيگيريها دائر و برقرار است. بر طبق روال ايام حيات ايشان در تمام ايام شهادت مجالس عزاداري و روضه خواني برگزار ميxadشود؛ حتي در طول اين مدت جلسه روضهxadاي که پنج شنبه ها در منزل ايشان برگزار ميxadشد تعطيل نشده است. خلاصه اينکه تمام برنامه هايي را که ايشان پايه گذاري کرده بودند همچنان ادامه دارد.

با تشکر مجدد از شما که در اين گفت و گو شرکت کرديد.

دکتر نصيري: من هم از شما متشکريم و از خداوند طلب مي کنيم ما را در ادامه راهي که حضرت ايت الله مجتهدي بنيانگذار آن بودند موفق نمايد. ان شاءالله

---

منبع : دو ماهنامه خلق / شماره 3