تفاوت تجلّي با متجلّي ؟!

البته بين قرآن كه «تجلّي» است و ذات اقدس اله كه «متجلّي» است، يقيناً تفاوت وجود دارد. قرآن كريم به صورت لفظ و كتابت در مي آيد ولي ذات اقدس اله هرگز به اين صور جسمانيّه در نمي آيد و لذا در تعبير شريف دعا آمده است كه «قرب فشهد النجوي»[1] و نفرمود: «قرب فيري» نزديك است و ديده مي شود بلكه نزديك است و شاهد نجوي است، نزديك است و مي بيند.

قرآن كريم به جهت آنكه موجودي «ممكن الوجود» است، وقتي كه در مرحله قرب ظهور مي كند، ديده مي شود، شنيده مي شود و نوشته مي شود، در قالب الفاظ عربي مبين مي آيد تا زمينه فهم و تعقّل و ترقّي و تكامل انسان فراهم شود.

در سوره مباركه «زخرف» هر دو مرحله قرآن ذكر شده و خداي سبحان پس از قسم به «كتاب مبين» مي فرمايد: ما قرآن كريم را از مقام لدن و از امّ الكتاب نزول داده ايم و به صورت قرآن عربي فصيح درآورده ايم تا منشأ تعقّل و فهميدن شما باشد: ﴿حم ٭ والكتاب المبين ٭ إنا جعلناه قرآناً عربياً لعلكم تعقلون﴾[2].